ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੰਦਿਰ ਤੰਜਾਵੁਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। 216 ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ ਇਹ ਮੰਦਿਰ ਕਾਵੇਰੀ ਨਦੀ ਦੇ ਤੱਟ ਤੇ ਸ਼ਾਨ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਦੀ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਬਿਨਾ ਨੀਂਹ ਦੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਗੱਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੰਦਿਰ ਨਾ ਸਿਰਫ ਅਪਾਰ ਆਸਥਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਬਲਕਿ ਇਹ ਸਾਡੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਕੌਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਜਿਉਂਦਾ ਜਾਗਦਾ ਉਦਾਹਰਨ ਹੈ।
ਇਹ ਮੰਦਿਰ 1003 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1009 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚੋਲਾ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਾਜਾਰੰਜਨ ਦੁਆਰਾ ਬਣਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਿਛਲੇ 1000 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੰਦਿਰ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੀ ਇੱਕ 13 ਫੁੱਟ ਉੱਚੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੰਜ ਮੁਖੀ ਸੱਪ ਵਿਰਾਜਮਾਨ ਹਨ ਜੋ ਫਣਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਨੂੰ ਛਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਦੋ ਮੋਟੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਹਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 6 ਫੁੱਟ ਦੀ ਦੂਰੀ ਹੈ। ਬਾਹਰਲੀ ਕੰਧ ਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਮਾਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਇੱਕ ਦੇ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਲੱਗੇ ਹੋਏ 14 ਆਇਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਚੋਂ ਖੋਖਲਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। 14 ਵੇਂ ਆਇਤ ਦੇ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 88 ਟਨ ਭਾਰਾ ਗੁੰਬਜ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਪੂਰੀ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਬੰਧਨ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਗੁੰਬਜ ਦੇ ਉੱਪਰ ਇੱਕ 12 ਫੁੱਟ ਦਾ ਕੁੰਬਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
|