
- ਭੀਕਾ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਗਾਇਤਰੀ ਸ਼ਰਮਾ ਬੁੱਧੀ, ਕੌਸ਼ਲ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਰਨ ਮੁੰਡਿਆਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ। 'ਲੋਕ ਕੀ ਕਹਿਣਗੇ' ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਕਿਰਨ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦੇ ਮਾਇਨੇ ਖੁਦ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੇ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇ ਦੀ ਹਰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਾ ਹੱਸ ਕੇ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਿਰਨ ਬੇਦੀ ਹਿੰਮਤ ਦੀ ਇੱਕ ਮਿਸਾਲ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਮੌਜੂਸਗੀ ਇਸ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਕਰਾਤਮਿਕ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਰਾਹ 'ਤੇ ਲੈ ਜਾਵੇਗਾ। 'ਕ੍ਰੇਨ ਬੇਦੀ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਸ ਔਰਤ ਨੇ ਬਹਾਦੁਰੀ ਦੀ ਜੋ ਉਦਾਹਰਨ ਲਿਖੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਅਸੀਂ ਕੀਤੀ ਖਾਸ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਿਰਨ ਬੇਦੀ ਦੇ ਨਾਲ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਆਈਪੀਐਸ ਚੁਣੇ ਗਏ ਤਾਂ ਸਮਾਜ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਪੁਲਿਸ ਸੇਵਾ 'ਚ ਜਾਣਾ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਪੇਸ਼ ਹੋਈ? ਉੱਤਰ: ਪਰਿਵਾਰ ਜੇਕਰ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਮੈਂ ਇਸ ਪੋਜੀਸ਼ਨ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ। ਕਿਰਨ ਬੇਦੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰੋਡਕਟ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਪੁਲਿਸ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਸਮਾਜ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਤੁਹਾਡੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਪਤੀ ਦਾ ਕਿੰਨਾ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ? ਉੱਤਰ: ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਦਾ ਮੇਰੀ ਹਰ ਕਾਮਯਾਬੀ ਵਿੱਚ ਭਰਪੂਰ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ। ਮੇਰੀ ਹਰ ਸਫ਼ਲਤਾ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਆਪਕੀ ਕਚਹਿਰੀ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ ਜਨਤਾ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਸੰਵਾਦ ਕਰਨ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਿਵੇਂ ਰਿਹਾ? ਉੱਤਰ: ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਜਰੂਰਤ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਅੱਜ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਫੋਰਮ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ। ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੋਈ ਤੁਰੰਤ ਨਿਆਂ ਵਾਲੇ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੱਦਦ ਕਰੇ। ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਫੋਰਮ ਹੋਵੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਨਿਆਂ ਮਿਲੇ। ਅੱਜ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਆਂ ਦਿਵਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਮਾਧਿਅਮ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਨਿਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਸੁਸਤ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਾਮਲੇ ਲੰਬੇ ਪਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕ ਨਿਆਂ ਦੀ ਗੁਹਾਰ ਕਰਦੇ-ਕਰਦੇ ਹੀ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅੱਧਾ ਸਮਾਂ ਵਤੀਤ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ? ਉੱਤਰ: ਇਹ ਹਕੀਕਤ ਹੈ ਕਿ ਨਿਆਂ ਮਾਮਲੇ ਲੰਬੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਂ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸੀਨੀਅਰ ਜਿਊਡੀਸ਼ਰੀ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵਿਕਾਰਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੀਆਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਏਅਰਰਸ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਆਂ ਮਿਲ ਹੀ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਦੂਜੇ ਰਸਤੇ ਲੱਭਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਮਿਲਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਮੁਕੱਦਮੇ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੱਜਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਤਾਂ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਅਦਾਲਤ ਦੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅਤਾ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਅੱਜ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਬਿਜਲੀ ਅਦਾਲਤਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਤਿਹਾੜ ਜੇਲ੍ਹ 'ਤਿਹਾੜ ਆਸ਼ਰਮ' ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਈ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਮੰਨਦੇ ਹੋ ਕਿ ਅੱਜ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਹਰ ਜੇਲ੍ਹ ਨੂੰ ਵੀ ਤਿਹਾੜ ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਸ਼ਰਮ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਉੱਤਰ: ਜੋ ਅਸੀਂ ਤਿਹਾੜ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਹਰ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਰੂਰਤ ਹੈ ਕਿ ਸਵੈਸੇਵੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ ਜਾਵੇ। ਜਿੰਨੀਆਂ ਜਿਆਦਾ ਸਵੈਸੇਵੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਇਸ ਕੰਮ ਨਾਲ ਜੁੜਨਗੀਆਂ, ਓਨਾ ਹੀ ਜਿਆਦਾ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਵੀ ਸਿਖਲਾਈ ਮਿਲੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅਪਰਾਧਿਕ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ 'ਤੇ ਰੋਕ ਲੱਗੇਗੀ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਅੱਜ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਪਿਛੜੀਆਂ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ 'ਤੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਕਾਰਨ ਹਨ? ਉੱਤਰ: ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਿਤੇ ਸਕੂਲ ਦੂਰ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜਗਾਰਮੁਖੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਪਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਜੋ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉਹ ਪੜ੍ਹ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਜੋ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਰ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਉਹ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਕੇ ਘਰ ਦੇ ਕੰਮਕਾਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਜਿੰਦਗੀ ਗੁਜਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਵਿਆਹ ਹੀ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਇੱਕ ਅਧਾਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜੇਕਰ ਵਿਆਹ ਸਫ਼ਲ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਚੰਗਾ ਹੈ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਬਰਬਾਦ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਤੁਹਾਡੇ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਉੱਤਰ: ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਇਮਾਨਦਾਰ ਅਤੇ ਮਜਬੂਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੈਜੋਰਿਟੀ ਵੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਮੈਜੋਰਿਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜਾਂ ਉਸ 'ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਗੱਠਜੋੜ ਹਨ ਜੋ ਹਰ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਕਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਕਦੇ ਨਾਂਹ ਕਰਨ ਤਾਂ ਉਹ ਸਰਕਾਰ ਕੀ ਚੱਲੇਗੀ। ਤਾਂ ਇਹ ਗਣਿਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਖੁਦ ਹੀ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋਵੇ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਨੰਬਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣ, ਗਣਿਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਤਾਂ ਉਹ ਕੀ ਕਰੇਗਾ? ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਆਈਡੀਯੋਲਾਜੀ ਅਤੇ ਮਜਬੂਤ ਪਾਰਟੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਤੁਸੀਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲਈ? ਉੱਤਰ: ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਬਲਿਕ ਲਾਈਫ 'ਚ ਮੇਰੀ ਰੁਚੀ ਸ਼ਤ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੈ, ਪਰ ਪੋਲੀਟਿਕਲ ਲਾਈਫ ਵਿੱਚ ਬਿਲਕੁਲ ਰੁਚੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
|